Karidesler, dünya çapında tüketilen en önemli su ürünlerinden birisi ve Amerika’da tüketilen toplam su ürünlerinin neredeyse dörtte birini oluşturuyor. Karideslerin pek çok türü bir o kadar da fazla farklı isimle pazarda bulunabiliyor. Bunlar bütün olarak ya da ayıklanmış olarak satın alabiliyorsunuz. Önceden pişirilmiş ve ısıtılmaya hazır olanların yanında donmuş halde paketlenenler de var.

Besleyici ve son derece lezzetli olan bu su ürünü ile ilgili kafa karıştırıcı bilgileri ya alışverişe çıkmadan önce araştırma yaparak öğrenmelisiniz ya da alışveriş yaptığınız yerdeki satıcının bilgisine güvenmeniz gerekir. Etiketlerin de henüz yeterince detaylı bilgi veremediğini düşünürsek doğru karidesleri bulmak için en iyi yol önceden araştırma yapmak gibi görünüyor.

Keyifli vakit geçirmek için aradığınız doğru karideslere ulaşmak için artık çok uzağa gitmenize gerek yok. denizdenbabamciksa.com’un derinliklerine dalmanız yeterli. Bu yazıda pazarda bulabileceğiniz karideslere yönelik doğru yönelim önerilerini okuyacaksınız.

Karides alışverişi

Amerika’da, ağırlık birimi olarak 1 pound’un içinde kaç tane karides olduğu etiketlerde yazar. Bu 16/20 olarak belirtilir. Bu rakam, 16 ile 20 adet karidesin 1 pound ağırlığa denk geldiği anlamını taşır. Bazen de etiketlerde U ile başlayan bir rakam görülür. Bu da 10 taneden az karidesin 1 pound kadar geldiğini ifade eder. 1 pound (lbs) 0,45kg’a denk gelmektedir.

Bazen de karideslerin içine konduğu paketlerin üzerinde hiç bir şey yazmaz ya da satıcılar farklı üretim standartlarına göre ürün tedarik etmiş olabilir. Böyle bir durumda aşağıdaki tabloyu kullanarak karideslerin boyutları hakkında fikir sahibi olabilirsiniz.

Büyüklük Pound’daki adet
Small 51 ya da daha fazla
Medium 36 – 50
Large 26 – 40
Jumbo 16 – 25
Extra jumbo – colossal 15 taneden daha az

 



Tazeliğini anlamak

Kabul etmek gerekir ki, etinin fiziksel yapısından ötürü karides uygun olmayan şartlar altında saklandığında kısa sürede bozularak tadını, fiziksek görüntüsünü ve kimyasal yapısını kolaylıkla kaybedebilen bir su ürünü. Bu yüzden karides alışveriş yapmaya çıktığınızda alacağınız karideslerin tazelini kontrol etmeniz gereklidir. Bir karidesin bozulup bozulmadığını anlamak için öncelikle kokusunu koklamanız, ardından gözünüzle şöyle bir kontrol etmeniz yeterlidir: parçalanmış mı, üzerinde mukus benzeri salgılar var mı, rengi solmuş, kahverengiye dönmüş ya da çürüme belirtileri gösteriyor mu?

New York’un en iyi su ürünleri perakendecilerinin birinin başındaki Devis Herron, bir karidesin taze olup olmadığını anlamanın bir diğer kriterini karidesin başında ve gövdesinde göz gezdirmek olduğunu söylüyor. Eğer karidesin başında ve vücudundasiyah noktacıklar varsa, bunlar karidesin taze olmadığına işaret ediyor demektir. Nasıl ki açıkta bırakılan elma bir süre sonra kararıyorsa karidesler de bekledikçe kararmaya ve vücutlarında siyah noktalar oluşmaya başlıyor.

Taze karides mi donmuş karides mi?

Bazı durumlarda, tazesi olsa bile donmuş karideslerleri almak daha iyidir.

Bugün, okyanusa kıyısı olan ülkelerde satışa çıkan karideslerin genel profillerine baktığımızda derin denizlerden avlanarak su ürünleri pazarlarına tedarik edildiğini görürüz. Bu süreç, eti son derece hassas olan bir su ürünü olarak karides pazara, ulaşana dek etlerin dondurulduğunu rahatlıkla söyleyebiliriz. Eğer bir markette size taze olarak sunulan bir karides görüyorsanız o karidesler muhtemelen buzu çözdürülerek reyona konulmuş olan karideslerdir.

Çözdürülmüş karideslerin ne kadar süre önce çözdürüldüğünü ve hangi ortamlarda saklanarak size sunulduğunu bilmenize pek imkan olmadığı için, sağlıklı bir su ürünü yemeği için donuk halde olan karidesleri alarak evinizde ve kendi koşullarınızda çözdürdüğünüz karideslerinizle yemek yapmanız daha güvenilirdir. Bu durum, canlı olarak karideslere ulaşım imkanınız varsa geçerli değil. Anında elde edip pişirebiliyorsanız dondurulmuş su ürünlerini tercih etmenize gerek yok.

Dondurulmuş karidesleri satın alırken dikkat etmeniz gereken en önemli konu, karideslerin yer aldığı paketin içinde herhangi bir çözülme yada yanık olup olmadığını kontol etmenizdir. Paketi elinizde sağa sola sallayarak gözünüzle kontol edin ve rastgele bir kaç karidesi parmaklarınızla ezmeye çalışın.

Karidesler hakkında en çok bilinen yanlışlara göz atmak için buraya tıklayabilirsiniz…

Dondurulmuş karidesleri nasıl çözdürürsünüz?

Karideslerinizi pişirmeden önce onları çözdürmeniz yemeğinizin lezzeti için önemlidir. Pişirmeden bir süre önce karidesleri buzdolabınızın buzluğunun altındaki bölüme koyarak yada ortalama sıcaklıkta akan bir çeşmenin altına koyarak çözdürebilirsiniz. Su sıcak olursa karideslerinizi haşlar. Ya da içi soğuk su dolu bir kabın içine karideslerinizi atarak da çözülmelerini sağlayabilirsiniz.



Kafalar ve kabuklar

Bazı insanlar, karidesleri taze olarak aldıklarında onları kafalarıyla birlikte pişirip daha sonra yerken kafalarını uzaklaştırma davranışı gösteriyor. Fakat karidesleri kafalarıyla birlikte pişirmenin bazı sakıncaları olabilir. Eğer karidesleri taze tedarik edemiyorsak, kafaları, karideslerin donma aşamasındaki stabilitesini bozan bazı etkiler yaratıyor. Kafasız karidesleri ise iki farklı şekilde alabilmek mümkün. Bunlar kabukları soyulmuş yada soyulmamış

Kabuğu soyulmamış karidesler, daha ucuzdur ve görüntüsünün pek iştah açıcı olduğu söylenemez. Fakat İspanyol tarzı bazı pişirme metodlarında karidesler bu haliyle kullanılıyor.

Kabuğu yarım yada tamamen soyulmuş karidesler ise soyulmamış karideslere oranla biraz daha pahalı olmasının yanında sadece karides etine erişimi kolaylaştırdığı için daha kullanışlıdır. Karidesini yerken kendisi soymak isteyenler için yarım soyulmuşlar iyi bir seçenekken karidesten sulu yemek yada köfte gibi yemekler yapacak olanlar için tam soyulmuş olanlar doğru seçenek olabilir. Fakat tam soyulmuş karidesin eti daha da hassaslaşır ve bozulma eğilimi dış etkenlere bağlı olarak artar. Bu yüzden pek tercih edilmemesinde fayda var.

Karidesler, Amerika ve Avrupa için son derece önemli ve kendine pazar bulabilen su ürünleri. Türkiye’nin etrafını çeviren sularda da doğal olarak yayılım gösteren ve ekonomik değeri yüksek olan karides türleri varken bunlardan neden yararlanmayalım?

Yazı, seriousseats.com’da Dan Nosowitz’in yazdığı yazıdan yola çıkılarak Türkçe’ye adapte edilmiştir.
Fotoğraflar: Vicky Wasik